Epoka nowoczesności zmienia relację ciała bohatera do drogi. Można tę zmianę scharakteryzować za pomocą kategorii władzy: w czasach przedkolejowych (przedindustrialnych) podróżny jest panem sytuacji, tj. kształtuje swą drogę wedle własnego uznania, pozostawiając w niej mniej lub bardziej trwałe ślady („droga” znaczyło kiedyś‘rysa’; resztki tego pierwotnego sensu niosą dzisiejsze czasowniki „drążyć” […]
Tomasik, Wojciech
3 wpisy
W literaturze drugiej połowy XIX w. kształtuje się nowy typ przestrzeni artystycznej i związany z nią nowy schemat fabularny: chodzi o przygodę, w której – przy silnym ograniczeniu ruchów fizycznych – aktywizowane są przede wszystkim zmysły i myśli podróżującego pociągiem bohatera. Fabularna rama jest prosta: rozpoczęcie podróży wyznaczane zostaje drastycznym […]
Podróż pociągiem jest przez bohaterów literatury XIX-wiecznej rejestrowana wszystkimi zmysłami, ale niespotykana wcześniej prędkość ruchu zapisuje się przede wszystkim w postaci szczególnych doznań wzrokowych. Świat oglądany z wagonowego okna zmienia się do tego stopnia, że zachwiana zostaje jego tożsamość. Zaokienny widok nabiera cech kompozycji sztucznej, przypomina obserwatorowi teatralną scenę, z […]