Pozycja kobiety w społeczeństwie polskim 2. poł. XIX wieku uległa radykalnemu przewartościowaniu, co spowodowało, że wyraźnie rozgraniczyć można etapy ewolucji także i w ubiorze kobiecym. Zmiany te, choć zdecydowane, nie były jednak gwałtowne, w efekcie czego poszczególne postawy, jak i odpowiadające im stroje współistniały ze sobą przez całe półwiecze. Strój […]
historia
Rozwój mody jest bardzo ściśle związany z przemianami kulturowymi, ekonomicznymi i politycznymi; w strojach odbijają się przeobrażenia społeczne, ważne wydarzenia gospodarcze i przemysłowe, obyczajowość epoki (Dziekońska-Kozłowska 1964: 5). Druga połowa XIX wieku to czas silnych przemian, które wpłynęły na poziom życia Polaków, zmianę warunków życia i przekształcenie struktur społecznych. Decydujące […]
Gęsty mrok o zmierzchu i głęboka czerń nocą charakteryzowała ulice miast w dobie średniowiecza i wczesnej nowożytności. Nowożytne miasta na ziemiach polskich były nieduże, a mieszczanie nie dominowali, stanowiąc niewiele ponad 20% całej ludności z XVI w., z drugiej strony sieć miasteczek była już dość gęsta (Bogucka, Samsonowicz 1986: 359). […]
Początkowo doświetlenie światłem naturalnym domów mieszkalnych wymagało tworzenia otworów w murach przepuszczających zimno lub gorąco, zaburzając jedną z najważniejszych funkcji budynku, jaką była izolacja od warunków termicznych na zewnątrz. Był to zawsze poważny problem techniczny dla budowniczych. W klimacie gorącym (południe Europy) otwór w murze nie był często niczym wypełniony, […]
Pojęcie męskości jako zespołu określonych cech wiąże się z wyglądem. Wizerunek mężczyzny na przestrzeni XIX stulecia ulegał wielokrotnym zmianom, na co miały wpływ różnorodne czynniki: społeczne, kulturowe, polityczne. Wygląd uzależniony był od pozycji społecznej, wykształcenia, majętności, wykonywanego zawodu. Nie bez znaczenia były także czynniki zewnętrzne, takie jak moda, uniformizacja (pod […]
Mundur – uniform, ubiór wojskowy wykonany był ściśle według przepisu określającego kolor, krój i oznaki. Pojawił się w XVI wieku we Francji i Anglii. W Polsce po raz pierwszy w piechocie wybranieckiej za panowania Stefana Batorego. W wyglądzie munduru istniały dwie przeciwstawne sobie tendencje. Pierwsza, obecna i widoczna do połowy […]
W XIX wieku, na ziemiach polskich pod zaborami kultywowano różne rodzaje żałoby: państwowej, prywatnej i narodowej. Ta ostatnia była nieoficjalna i sprzeczna z zaleceniami władz zaborczych. Była demonstracją jedności narodu pozbawionego własnego państwa. Żałoba narodowa była spowodowana zarówno klęskami powstań narodowych jak i wyrazem sprzeciwu wobec polityki ugody części rodaków […]
XIX wiek na ziemiach polskich był swoistym „stuleciem munduru”. Większość wykonywanych w tym czasie profesji, które były wpisane w działanie administracyjne państwa miały własne, określone specjalnymi przepisami stroje. Na początku XIX wieku administracja państwowa miała własne mundury, który wskazywały w jakim resorcie pracuje osoba nosząca konkretny mundur. Mundury polskich urzędów […]
Polskie Towarzystwo Eugeniczne (dalej PTE) powstało na początku lat 20. ze stowarzyszeń społeczno-lekarskich zawiązanych na przełomie XIX/ XX w. W latach międzywojennych PTE działało bardzo prężnie; dysponowało własnym periodykiem „Zagadnienia Rasy” (przemianowanym w 1938 r. na „Eugenika Polska”), kinem „Urania” ulokowanym nieopodal Uniwersytetu Warszawskiego na ulicy Nowy Świat, urządzało kursy […]
Historia tańca, zjawiska angażującego wszystkie zmysły, sięga w Polsce tzw. czasów niepamiętnych – innymi słowy domyślamy się, że mieszkańcy ziem polskich tańczyli na długo przedtem, zanim ów zwyczaj opisano w źródłach, choćby dlatego, że mowa tu o zjawisku uniwersalnym, w tej czy innej formie obecnym we wszystkich znanych kulturach. Natomiast […]