Miejsca mnemoniczne stanowią podstawowy, pierwszy i wraz z wyobrażeniaminiezbędny składnik klasycznej sztuki pamięci. Według legendy przekazanej przez Cycerona (De oratore 2, 86, 351-354) wynalazcą miejsc mnemonicznych był grecki poeta, Symonides z Keos. Inspiracją dla niego stało się tragiczne wydarzenie w czasie uczty u Skopasa, tesalskiego dostojnika (Yates 1977: 13-14). Podczas […]
Pismo
8 wpisów
Jeden z charakterystycznych elementów wielu późnośredniowiecznych traktatów mnemotechnicznych, zazwyczaj kojarzony z przedstawieniami liter wyobrażanych za pomocą przedmiotów o podobnym kształcie (np. skojarzenie litery A z drabiną lub cyrklem), w rzeczywistości bywał dość skomplikowany i różnorodny. Istniało bowiem kilka typów alfabetów wizualnych i mnemotechnicznych. Alfabet mnemoniczny z „Opusculum de arte memorativa” […]
Kognitywne procesy to czynności i mechanizmy umysłu (przede wszystkim ludzkiego) i jako takie nie są tożsame z czynnością poznawania, bo np. percepcja, rozpoznanie i pamięć posiadają także inne funkcje niż poznawcze (Bechtel i Graham 1999). Procesy kognitywne często badano na sposób filozoficzny bądź psychologiczny, jednak od lat 50-tych XX wieku […]
Zmysły jako źródło poznania przeszłości Antyczni i średniowieczni historycy nie odczuwali potrzeby szczegółowego rozważania zagadnienia źródeł poznania przeszłości, ograniczając się do zwięzłych wzmianek na temat sposobów, w jaki pozyskali wykorzystaną wiedzę (pierwszeństwo przyznać należy zwięzłej rozprawie żyjącego w II wieku retora Lukiana z Samosat Jak należy pisać historię, jednak pierwsze […]
Teoria tekstu graficznego ― jako jedna z konkurencyjnych propozycji opisu „wiersza wolnego” (Sadowski 1999, 2004) ― uwypukla jego związek z konwencją wizualnego czytania poezji. „Wiersz wolny” tylko w lekturze wzrokowej daje czytelnikowi gwarancję poprawnego zidentyfikowania kompozycji utworu. Słuchacz recytacji, który nie zapoznał się z wersją pisaną lub drukowaną, nie może […]
W Iconologii Cesarego Ripy pamięć przedstawiona jest jako Cesare Ripa : Ikonologia: 308 Kobieta w średnim wieku, mająca na głowie, w charakterze przybrania, skrzynkę jubilerską albo puzderko pełne rozmaitych klejnotów; ubrana jest na czarno, pierwszymi dwoma palcami prawej dłoni szczypie się w koniec prawego ucha, lewą przytrzymuje czarnego psa. Oczywiście […]
Najprościej media czytelnicze można podzielić na nośniki pisma, media produkcji i dystrybucji pisma, w tym narzędzia pisania, przestrzenie czytania oraz przestrzenie gromadzenia pism. Ze wszystkimi tymi mediami czytelniczymi skorelowane są zmysły, gdyż media te mają zawsze materialną podstawę, a zatem wykorzystują jako konieczne postrzeganie zmysłowe: wzrokiem, słuchem, węchem, dotykiem, czy […]
Każdy akt komunikowania jest psychosomatyczny, ale większą uwagę tradycyjnie przyciąga pierwszy człon tego złożenia, jako że komunikacja piśmienna sama siebie umieszcza raczej w dziedzinie ducha, niż ciała. Z tego też zapewne powodu nasi przodkowie niewiele nam przekazali sprawozdań z fizycznych i fizjologicznych uwarunkowań lektury i pisma. Jest jednak rzeczą oczywistą, […]