Polskie Towarzystwo Eugeniczne (dalej PTE) powstało na początku lat 20. ze stowarzyszeń społeczno-lekarskich zawiązanych na przełomie XIX/ XX w. W latach międzywojennych PTE działało bardzo prężnie; dysponowało własnym periodykiem „Zagadnienia Rasy” (przemianowanym w 1938 r. na „Eugenika Polska”), kinem „Urania” ulokowanym nieopodal Uniwersytetu Warszawskiego na ulicy Nowy Świat, urządzało kursy […]
Gawin, Magdalena
8 wpisów
W warunkach braku wolności politycznej ubiór, czy jego elementy są jednym z przejawów wyrażania oporu albo manifestacji niezależności poglądów. Guziki z wizerunkiem Kościuszki na mundurze studenckim w okresie Królestwa Kongresowego (1815-1830), czarna sukienka po powstaniu styczniowym (1864 r.), wyglansowane wysokie oficerki w latach okupacji niemieckiej, opornik w klapie marynarki w […]
W schyłkowej epoce XIX w. zjawisko emancypacji kobiet stawało się powoli faktem. Dążenie do rewizji dyskryminujących kobiety przepisów prawa cywilnego, walka o uzyskanie praw wyborczych, odnotowany wzrost liczby studentek z mniejszą lub większą intensywnością prowadziły do redefinicji roli kobiet w modernizujących się społeczeństwach Europy, w tym Polski. Jednocześnie procesy emancypacyjne […]
Pierwsze dwie dekady XX w. w kulturze upłynęły pod znakiem nasilających się sprzeczności. Stateczna pedagogika sąsiadowała z subwersyjną psychoanalizą, ultramontanizm z rewolucyjnym marksizmem, liberalizm z agresywnym nacjonalizmem. To, co działo się sferze idei nie pozostawało bez wpływu na życie codzienne. Dynamicznie zmieniała się estetyka, upodobania i gusty muzyczne. Nauka rościła […]
O ile bikiniarz w latach 50. symbolizował obszar niezależności od stalinowskiej stylistyki, o tyle wizerunek plastyczki, który narodził się później (po Październiku’56) był już dowodem porażki komunizmu w walce wytoczonej „burżuazyjnej” modzie. Słowem: bikiniarz symbolizował walkę z estetyką komunistyczną, plastyczka zaś pieczętowała jego klęskę. Oczywiście style noszenia się nie zawsze […]
Zaduch, wyziewy z unoszącym się dymem z kuchni, gęsta maź oblepiająca ściany chałupy, wszechobecne błoto w obejściu były charakterystycznymi elementami związanymi z życiem codziennym chłopów aż do ostatniej ćwierci XIX w. Niski poziom higieny na wsiach spowodowany był często przez czynniki zewnętrzne, na które chłopi nie mieli wpływu, np. niewłaściwą […]
1. Chłopi Istnieje niewiele przekazów źródłowych, które opisują styl życia i warunki zamieszkiwania chłopów polskich z okresu przed uwłaszczeniem. Wiadomo jednak, że przeciętna chałupa chłopska w I połowie XIX w. składała się z sieni, izby kuchennej i komory. Tylko w zamożniejszych chałupach bywały dwie i więcej izb. Na przełomie XIX […]
Kuchnia chłopska w XIX stuleciu, nawet w okresie pouwłaszczeniowym, była bardzo uboga. Urozmaicenie jadłospisu, zwrócenie uwagi na walory smakowe potraw przypadło dopiero na przełom XIX i XX w. Podstawą żywienia była zupa często na bazie dwóch składników: kapusty i ziemniaków. Spożywano ją dwa lub nawet trzy razy dziennie, kolejno na […]