Dzwony i ich bicie były w poezji młodopolskiej jednym z często powracających motywów o charakterze nastrojowym, o wiele rzadziej jednak w utworach poetyckich ukazywano samą percepcję słuchową ich dźwięku. W dodatku podmiotem percepcji bywała w utworach tych często enigmatycznie niedookreślona „dusza”, co również odbierało opisom poetyckim wymiar utrwalania konkretnego doznania […]
Czabanowska-Wróbel, Anna
17 wpisów
Poetycki obraz odbicia i podwojenia pełnił w literaturze przełomu XIX i XX wieku wielorakie funkcje, odnosił się między innymi do introspekcji, kontemplacji, twórczości, zagadek poznania, tajemnicy bytu. Dal opisu tematu literackiego rozróżnienie między światem natury z jednej strony a światem stworzonym przez człowieka z drugiej strony, wydawałoby się istotne. Ważne […]
Bolesław Leśmian i Leopold Staff wielokrotnie i na różne sposoby podejmowali motyw odbicia w wodzie czy lustrze, wpisując go w swój świat wyobraźni. W chwili, gdy dwudziestowieczne zagadnienia epistemologiczne i metafizyczne nie dawały się już zawrzeć w mającym romantyczne źródła motywie poetyckim zwierciadlanego podwojenia, w poezji pojawiły się skomplikowane systemy […]
W poezji Młodej Polski, mimo ogromnego znaczenia ujęć synestezyjnych, łączących w sobie w różny sposób elementy polisensoryczne, niekwestionowana jest dominacja wzroku jako tego zmysłu, który organizuje obrazowanie poetyckie. Jednym z ważnych i częstych wariantów poetyckiego widzenia, związanym z szeroko pojętą inspiracją parnasistowską, jest unieruchomienie, zatrzymanie w statycznym obrazie tego, co […]
W erotykach Leopolda Staffa toczy się gra odsłaniania i zasłaniania, ciągły ruch tego, co dozwolone i tego, co zakazane i niezgodne z konwencjami obyczajowymi. Choć dominujący zmysł stanowi tu zazwyczaj wzrok, to jednak dotyk nabiera dużego znaczenia jako ten spośród zmysłów, który jest najsilniej nacechowany erotycznie. Dotyk zostaje poddany wielu […]
Bobo Janusza Korczaka „studium – powiastka” (Korczak 1996: 53) wydana w 1914 roku w Warszawie pod jedną okładką z dwoma innymi utworami prozatorskimi o tematyce dziecięcej Feralny tydzień i Spowiedź motyla stanowi pierwszą tak pełną literacką próbę ukazania doznań sensualnych niemowlęcia. W sfabularyzowanym studium rozwoju małego dziecka Korczak poszukuje języka, […]
W swoich szkicach literackich i recenzjach Bolesław Leśmian posługiwał się, dodatnio nacechowaną kategorią „wonności”. To co „wonne” jest dla niego zarazem sensualne i mistyczne. Kategoria ta została przez poetę wyprowadzona z tradycji Pieśni nad pieśniami i jej talmudycznej egzegezy pochodzącej z kręgu szkoły w galilejskim mieście Jawne (Jamne). W refleksji […]