Problematykę płci biologicznej (sex) i kulturowej (gender) w przekładzie na język polski można rozpatrywać na kilku poziomach, zaczynając od najbardziej podstawowego poziomu rodzaju gramatycznego, nadbudowanej nad nim asymetrii rodzajowo-płciowej polszczyzny, poprzez metaforykę używaną do określania procesu i efektu tłumaczenia w polskim dyskursie o przekładzie, którą – podobnie jak i wspomniany […]
Roczne Archiwa: R
949 wpisów
Prace nazywane przez Magdalenę Abakanowicz abakanami pojawiły się w twórczościartystki (ur. 1930) w końcu lat 60. XX wieku. Od czasu studiów na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych (dyplom w 1954 roku) Abakanowicz zajmowała się tkaniną. Początkowo tworzyła tkaniny malowane, ale na przełomie lat 50. i 60. zaczęła eksperymentować z formą gobelinu. […]
Naczelne miejsce w prowadzonych przez Franciszka Siedleckiego (1906-1942) badaniach nad wierszem polskim i polskimi systemami metrycznymi zajmowała specyficznie pojmowana kategoria rytmu. Badacz odnosił ją przede wszystkim do fonologii i na jej gruncie prowadził swoje badania, ale pewną ich część stanowiły również dociekania nad rytmem w oparciu o założenia psychofizjologii. Były […]
Pamięć zbiorowa utrzymuje bliski związek z przestrzenią, ma swoją własnątopografię, która zmienia się w czasie. Znaczenia przeszłości należy odczytywać w kontekście przestrzeni, wpisania historii w konkretne miejsca, zabytki i relikty przeszłości, krajobrazy, a także w nas samych. Miejsca naznaczone przeszłością silnie oddziałują na różne zmysły: wzrok, słuch, węch, ale oddziałują […]
Rzeźbiarka Alina Szapocznikow (1926-1973) około 1960 roku zaczęła intensywnie eksperymentować z różnymi materiałami (np. z cementem plastycznym) i technikami ich opracowania. Zachowane z tego czasu wypowiedzi artystki ujawniają główny, a przynajmniej jeden z najważniejszych celów tych eksperymentów. W wywiadzie opublikowanym w 1960 roku w „Sztandarze Młodych” Szapocznikow opowiadała o tym, […]
We wczesnym okresie swojej twórczości rzeźbiarka Alina Szapocznikow (1926-1973) stworzyła kilkanaście popiersi ukazujących bliskie jej osoby, znajomych czy ją samą (m.in. Portret Zdenka, 1947; Autoportret, 1948; Portret matki, 1950; Portret Gastona Lerendu, 1950; Portret Simone Lerendu, 1950; Portret Hanny Porębskiej; 1953; polichromowany Portret Krzysztofa Teodora Toeplitza, 1955). Wszystkie one realizują […]
Ze względu na swoją wielotworzywową naturę (dźwięk, kształt, sens w znaczeniu psychologicznym bądź idealnym) poezja nie daje się wykluczyć spośród przedmiotów poznania zmysłowego, natomiast poznanie czysto intelektualne i pojęciowe nie daje dobrego przybliżenia tego, czym właściwie jest wiersz. Wersologia jest jedyną literaturoznawczą dyscypliną, w której namysł nad poznaniem zmysłowym pozostaje […]
Śmiech może być analizowany z kilku punktów widzenia: religijnego, filozoficznego, medyczno-antropologicznego czy estetycznego. Zdolność do śmiechu jest traktowana jako wyróżnik człowieczeństwa. Od czasu starożytności w kulturze basenu Morza Śródziemnego rozwijały się dwa stanowiska w sprawie śmiechu: z jednej strony tradycja arystotelesowska wpisana w formułę homo ridens1Odbiór stereometryczny – Percepcja otoczenia […]
Zastanawiając się nad sensualnością tekstu przekładu musimy zauważyć, że różni się ona od sensualnych wyznaczników tekstu oryginalnego, ponieważ przekład, który winien odtwarzać oryginał, realizuje sensualność wtórną w stosunku do pierwowzoru. Pierwotekst określa więc elementy percypowane przez odbiorców, w tym przez odbiorcę szczególnego – tłumacza. Właśnie od oryginału zależą w dużej […]
Własności przekazu radiowego – odbiór wyłącznie przy pomocy zmysłu słuchu i swoistość percepcji radiowej – skłaniają do rozpatrywania literatury radiowej w kategoriach powrotu do oralności. Oralność przekazu radiowego jest zdecydowanie odmienna od oralności kultur przedpiśmiennych – słowo radiowe umieszczone jest w wyjątkowej, zapośredniczonej technologicznie sytuacji komunikacyjnej, która odciska swoje piętno […]