Przyglądanie się roli zmysłu smaku w prozie Wiesława Myśliwskiego prowadzi do interesującej obserwacji: kolejne powieści składają się na historię „rozsmakowywania się” narratorów, dorastania do świadomej przyjemności jedzenia, które – w ujęciu klasyka – są naturalną ludzką potrzebą, odpowiedzią na cierpienie, jakie wpisane jest w kondycję ludzką. Tak bowiem Antheleme Brillant […]
literatura
W hierarchii zmysłów pojawiających się w prozie Wiesława Myśliwskiego, wzrok pełni z pewnością funkcję najważniejszą, stając się epistemologicznym narzędziem w procesie nieustającego poznawania świata, charakterystycznym dla narracji tegoż autora (a sprawiającym, że fabularna struktura jego powieści podporządkowana jest wzorcowi nie kończącej się inicjacji). Konsekwentnie wprowadzana narracja pierwszoosobowa sprawia, że na […]
Badacze twórczości Myśliwskiego niewiele uwagi poświęcili zmysłowi dotyku, choć wszyscy niemal podkreślali sensualny charakter jego prozy. Znaczenie dotyku w Widnokręgu doceniła Seweryna Wysłouch, pisząc: „Miłość do Anny ukazana jest wyłącznie poprzez mowę ciała: poprzez sensualistyczne wrażenia Piotra: wzrok i dotyk. Nieprzypadkowo rozdział ostatni, traktujący o historii ich uczucia, zatytułowany został […]
Cudzoziemka Marii Kuncewiczowej, powieść wydana po raz pierwszy w roku 1936, łatwo wpisuje się w rozmaite kwalifikacje, służąc jako modelowy przykład prozy realizmu psychologicznego, prozy psychoanalitycznej (Kwiatkowski 2002)oraz prozy kobiecej (Kraskowska 2007). Zwłaszcza ten ostatni kwantyfikator wydaje się wskazywać na intensywną obecność pierwiastka sensualnego w tekście powieści. Wprawdzie potoczne utożsamianie […]
Wieś Reymonta naznaczona jest przede wszystkim barwami przyrody, w mniejszym stopniu kolorami chłopskich strojów, w najmniejszym – architektury. Wydaje się, że to w sposobie „malowania” natury – do oddania której pisarz używa szerokiej i wielobarwnej palety – zawiera się najpełniejsza manifestacja postaw Reymonta wobec koloru wyrażanego werbalnie. Kolorystykę tę należy […]
Spojrzenie w twórczości Gabrieli Zapolskiej nie jest neutralne, ma płeć. Pisarka wielokrotnie i na różne sposoby wskazuje „różnicę między męskim i kobiecym patrzeniem.” (Kłosińska 1999: 39) Różnica ta ujawnia się w trzech, związanych z wymianą spojrzeń bądź samym patrzeniem, wymiarach: podmiotowym, eksploracyjnym i komunikacyjnym. Dynamika seksualnej różnicy płci, zapisanej w […]
Miasto w twórczości Gabrieli Zapolskiej jest nie tylko miejscem, ale też ciałem. Pisarka podejmuje próbę opisania złożoności funkcjonowania miejskiego organizmu – mierzy się z kapryśną i nieprzewidywalną fizjologią miasta. Warto na początku zwrócić uwagę na teksty publicystyczne pisarki, w nich bowiem udaje się Zapolskiej uchwycić i opisać konwulsyjną substancjalność i […]
Czym pachnie proza Wiesława Myśliwskiego? Jakkolwiek banalnie by to nie zabrzmiało, należałoby odpowiedzieć zapewne: światem. Charakteryzując epicki charakter utworów pisarza, Seweryna Wysłouch stwierdziła: Seweryna Wysłouch : Twórczość Wiesława Myśliwskiego – wyzwaniem dla badacza literatury: 29 Wielka epika Myśliwskiego nie ma nic wspólnego z tradycją XIX-wieczną, rezygnuje z kategorii „obiektywnego” narratora, […]
Charakter obrazów obcych i obcości w literaturze polsko-żydowskiej uwarunkowany jest transkulturowym charakterem tego piśmiennictwa. Jako twórczość powstająca w polsko-żydowskiej strefie kontaktu literatura polsko-żydowska przejmuje i adaptuje niektóre z kodów reprezentacji obcych występujących w literaturze polskiej i łączy je z wyselekcjonowanymi kodami reprezentacji obcych właściwymi literaturze żydowskiej. W związku z selekcją […]
Elementy brutalności, okrucieństwa, makabry, jakimi cechują się doznania erotyczne przedstawiane w twórczości poetyckiej Bolesława Leśmiana. Bestia, z Xięgi Bałwochwalczej” Brunona Schulza , cliche verre, 1920, Muzeum Narodowe, Krakówhttp://www.malarze.com/plobraz.php?id=900 w prozie czy grafice Brunona Schulza, w dramatach i poezji Tadeusza Różewicza, w utworach poetów nurtu lingwistycznego – wyjaśniane bywały zwykle w […]