Zasygnalizowane w tytule hasła dwa podstawowe terminy: „odbicie” i „zwierciadło” mieszczą się w szeroko rozumianej problematyce wzroku. W malarskich alegorycznych przedstawieniach pięciu zmysłów lustro jest alegorią wzroku. Musimy pamiętać, że między „odbiciem” i „zwierciadłem” istnieje zarówno związek przyległości: każde zwierciadło odbija jakieś obrazy, jak i rozdzielność: nie wszystkie odbite obrazy […]
Malarstwo
29 wpisów
Wizja to zjawisko szczególne, rozgrywające się na granicy tego, co rzeczywiste i tego, co ponadnaturalne. Angażuje zmysły, świadomość i emocje wizjonera, ujawniając to, co niedostępne w codziennej percepcji. W tradycji chrześcijańskiej najbardziej typowe czynniki wywołujące wizję to: sen, asceza, modlitwa, sakrament Eucharystii, lektura Pisma Świętego lub adoracja wizerunku. Nierzadko także […]
Karol Hiller, podobnie jak liczni inni twórcy związani z modernizmem okresu międzywojennego (między innymi Władysław Strzemiński), podjął się analizy budowy i funkcji dzieła sztuki. Zasadniczym elementem tej analizy było badanie konsekwencji procesu widzenia dla tworzenia dzieł plastycznych. Przyjęcie tej perspektywy płynęło z przeświadczenia, że to natura widzenia decydowała o wyglądzie […]
Terminem „figura in transi” określa się przedstawienie nagich zwłok, często w stanie rozkładu. Jest to motyw występujący w sztuce późnego średniowiecza i czasów nowożytnych, zwłaszcza w dobie baroku. Obrazy sztywnego zmumifikowanego ciała lub gnijącego, toczonego przez robaki trupa silnie oddziałują na wyobraźnię i emocje widza poprzez wywołujące odruch obrzydzenia bodźce […]
Wizja i widzenie Terminem „wizja” zwykło się określać nadnaturalne spostrzeżenia zmysłowe związane z intensywnym przeżyciem duchowym o podłożu religijnym. Są to zwykle doznania wzrokowe, którym mogą towarzyszyć bodźce dotykowe, smakowe i węchowe oraz wrażenia słuchowe. W wielu kulturach i wierzeniach wizje postrzegane są jako efekt boskiej interwencji. Jako takie, w […]
Jednymi z ważniejszych przedmiotów kultu w chrześcijaństwie są obrazy powstałe (jak wierzono) za życia Chrystusa i ukazujące dzięki temu autentyczne oblicze Syna Bożego. Ich podstawowy cel – utrwalenie wyglądu – sytuuje je w szeroko rozumianej kategorii portretu. Jednak umieszczanie tych wizerunków w rozbudowanych relikwiarzach, skutkujące znacznym ograniczeniem dostępu wzrokowego, wskazuje, […]
Jednym z najważniejszych pytań formułowanych przez historię sztuki pozostaje związek pomiędzy rzeczywistością a jej reprezentacją w dziele. Relacja świata przedstawionego do natury jest najczęstszym wyznacznikiem stylów, kierunków i szkół w sztukach plastycznych. Punktem wyjścia pozostaje tu realizm rozumiany jako „odtwarzanie rzeczywistości w sposób obiektywny, zgodny z bezpośrednią obserwacją natury” (Sieradzka […]
W wypowiedziach o sztuce tłumaczenia, zwłaszcza dawniejszych, nierzadkie jest szukanie analogii ze sztukami plastycznymi. Źródłem takich porównań stało się utrwalone w kulturze mimetyczne rozumienie natury przekładu jako naśladowania oryginału lub nawet „naśladowania z naśladowania” (obrazu rzeczywistości w oryginale). Seria tradycyjnych metafor, których wspólny mianownik stanowi koncept tłumacza jako kopisty („Tłumaczenie […]
Istota, cele, zastosowanie audiodeskrypcji Osoby z dysfunkcją wzroku pozbawione są dostępu do znaczącej części dorobku kultury, w znacznym stopniu zorientowanej wizualnie. Audiodeskrypcja (AD) polega na przekodowaniu elementów graficznych w sposób pozwalający na ich percypowanie audialne. Ma sprawiać, by deprywacja sensoryczna nie oznaczała wykluczenia z kultury obrazu. Cel AD bywa definiowany […]
Karły1Emblemat – Emblemat (emblem) rozumiany jest tutaj jako „przedstawienie przedmiotu, oznaczające pojęcie, ideę, instytucję (np. praca – młot, władza – berło […]). W odróżnieniu od atrybutu towarzyszącego figurom świętych lub personifikacji, emblemat jest znakiem samodzielnym” (Kubalska-Sulkiewicz i in. 1996: 101). Tak definiowane emblematy nie są naturalnie tożsame z emblematami rozumianymi […]